Cząber ogrodowy Saturejahortensis L. Opis. Roślina jednoroczna, z rodziny wargowych (Lamiaceae syn.Labiatae) wysokości 20—30 cm, ma łodygę u podstawy zdrewniałą, silnie rozgałęzioną, liście wąsko lancetowate, przyjemnie pachnące, przeświecająco kropkowane. Kwiaty są drobne, białe lub różowo fioletowe. Owocem jest rozłupani rozpadająca się na 4 rozłupki. Kwitnienie: czerwiec wrzesień. Pochodzenie I zasięg. Cząber ogrodowy pochodzi ze wschodnich rejonów obszaru śródziemnomorskiego, ale dziś zaaklimatyzował się w całej Europie Południowej i w Azji Południowozachodniej. Znali go starożytni Rzymianie i cenili jego zalety, jako przyprawy. Do Europy Środkowej dostał się w IX wieku. Cząber jest uprawiany, jako roślina przyprawowa, lecznicza i ozdobna we wszystkich krajach południowoeuropejskich, we Francji, Anglii, Ameryce Północnej, Związku Radzieckim i RFN. Uprawa i zbiór. Nasiona sieje się do doniczek lub skrzynek napełnionych dobrą ziemią ogrodową albo w ogrodzie, na słonecznym i ciepłym stanowisku, wczesną wiosną, w rzędy odległe o 20 cm. Nasiona kiełkują po mniej więcej dwóch tygodniach. Zbiór przeprowadza się w czerwcu lub lipcu, na krótko przed kwitnieniem. Surowiec suszy się szybko w temperaturze do 35 °C. Zawartość substancji i działanie. Najważniejszymi składnikami cząbru są olejek lotny i garbniki. Cząber działa przeciwzapalnie, wiatropędnie i lekko obstruk cynie.